Menopoz Hakkında Doğru Sanılan 10 Hatalı Bilgi

Kadınlarda yumurtalıkların görevlerinin azalmasına bağlı olarak tane döngüsünün ve doğurganlığın sona erdiği hayat evresi ‘menopoz’ olarak adlandırılıyor. Ülkemizde kadınların takribi 47-49 yaşları arasında menopoza girmiş olduğu belirtiliyor. Sağlıklı beslenme, derli toplu egzersiz, rutin doktor kontrolleri ve yakınmalara yönelik uygulanan tedaviler vasıtası ile hanımlar menopoz sürecinde etken ve kaliteli bir hayat sürebiliyor. Ancak menopozla alakalı toplumda doğru sanılan hatalı bilgiler ve bu doğrultuda hareket edilmesi, kadınların menopoz dönemini sıhhatli ve sevinçli yaşamalarını önleyebiliyor. Örneğin, menopoz döneminde uygulanan hormon tedavilerinin kansere yol açacağı kaygısı sebebiyle tedaviden kaçınmak, senelerce sürebilecek olan menopoza dair sıkıntıların çözümüne ulaşmayı engelleyebiliyor. Acıbadem Dr. Şinasi Can (Kadıköy) Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Şafak Yılmaz Baran, menopoz sürecine yönelik lüzumsuz kaygılar ya da hatalı bilgiler sebebiyle doktor kontrolünden kaçınmanın bunun yanı sıra ciddi tablolara da niçin olabileceğine dikkat çekerek, “Menopoz kalp ve damar hastalıkları, meme, rahim ve yumurtalık rahatsızlıkları ile kemik erimesi gibi birçok hastalığın sıkça karşılaşılmış olduğu bir dönem. Dolayısıyla menopoz sürecinde derli toplu olarak yapılması ihtiyaç duyulan doktor kontrollerini aksatmak, bu rahatsızlıkların atlanmasına ya da erken teşhis edilememesine yol açabiliyor. Bu nedenle menopoz döneminde hem Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanı kontrolüne gitmek, hem de derli toplu aralıklarla check-up yaptırmak büyük bir öneme sahip. Bu sayede hayat kalitesi yükselirken, yaşamı tehdit edebilen hastalıklar da erken dönemde teşhis ve tedavi edilebiliyor” diyor. 

 

Menopoza girme yaşı geciktirilebilir. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Adet kanamaları sona erdiğinde menopoza dair yakınmaları gidermek amacıyla hormon tedavisine başlanabiliyor ve deva tedavisiyle rahim iç zarı kalınlaştırılıp, sonra kanama sağlanarak ‘yapay bir tane döngüsü’ oluşturuluyor. Ancak deva tedavisi vasıtası ile her ay tane görülse de bu vaziyet menopozun geciktirildiği anlamına gelmiyor. 

 

Kadınlar annesine benzer yaşta menopoza girer. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: ‘Her hanım annesiyle benzer yaşta menopoza girer, annesine benzer emareleri yaşar’ kanaati de gene toplumda yaygın olan hatalı bilgilerden. Kadınlar irsi olarak annelerine benzeseler de menopoza girme yaşını; kilo alımı, sigara ve alkol kullanımı, süreğen hastalıklar, geçirilen ameliyatlar, radyoterapi, kemoterapi, gerilim ile doğum sayısı gibi faktörler etkiliyor.

 

Her hanım menopoz dönemini aynı deneyimler. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Yaklaşık her 2 hanımdan 1’inde menopoza giriş döneminde ve sonraki yıllarda ateş basmaları, gece terlemeleri ile duygu vaziyet değişimleri gibi yakınmalar gelişiyor. Doç. Dr. Şafak Yılmaz Baran, “Ancak menopoza ait emareler hanımlar arasında olabildiğince değişkenlik gösteriyor; hiç bir şikâyeti olmayan hanımlar olabildiği gibi hayat kalitesi önemli miktarda etkilenmiş hanımlarla da karşılaşıyoruz. Bu yakınmaların değişkenliği kalıtsal, ırksal, beslenme alışkanlıkları, iklim ve hayat seçimi birçok faktörden kaynaklanıyor” diyor. 

 

Rahim alınınca menopoza girilir. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Kadının menopoz sürecini belirleyen durum, yumurtalıklardaki yumurtaların tükenmesi ve buna bağlı olarak işlevini yerine getirememesidir. Bununla birlikte, ameliyat yoluyla iki yumurtalığın çıkarılması durumunda de hanım menopoza giriyor. Dolayısıyla, yalnızca rahim alınınca hanım tane görmüyor ve tekrar gebe kalamıyor fakat menopoza girmiyor. Menopoz yalnız rahimle beraber yumurtalıklar da alınırsa başlıyor.  

 

Menopozla beraber cinsel hayat biter. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Menopoz döneminde kadınların aşağı yukarı yüzde 70’inde vajinal kuruluk, cinsel ilişkide ağrı, isteksizlik, idrar yaparken yanma ve sık enfeksiyon geçirme gibi yakınmalar oluşuyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Şafak Yılmaz Baran, yalnız bu tür şikayetlerin tedavilerle giderilebildiğine işaret ederek, “Menopoz dönemindeki hanımlarda gelişen yakınmaların altta yatan nedeni, menopozla beraber östrojen hormonunun azalması ve buna bağlı olarak vajinal bölgenin elastikiyetinin, kayganlığının ve florasının bozulmasıdır. Öncelikli olarak vajinal kayganlaştırıcı ve nemlendirici tedaviler uygulanabilirken, makul hastalarda topikal ya da sistemik yolla östrojen hormonunun verilmesi de problemlerin büyük ölçüde düzelmesini sağlıyor” bilgisin veriyor. 

 

Menopoz döneminde kesinlikle kilo alınır. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Kadınlar genelde menopozdan sonra kilo aldıklarından yakınıyorlar. “Ancak kilo almak hormonal değişimin değil, yaşlanmanın bir etkisidir” diyen Doç. Dr. Şafak Yılmaz Baran, laflarına şu şekilde devam ediyor: “İlerleyen yaşla beraber metabolizmanın bir miktar yavaşlaması sebebiyle günde aşağı yukarı 250 kalori daha azca enerji almak, bu süreci dengeleyecektir. Elbette her vakit olduğu gibi kilo dengesi menopoz döneminde de; liften zengin, meyve ve sebze ağırlıklı, protein ile kalsiyumdan zengin, yağ payı düşük beslenme modeli ve derli toplu egzersizlerle sağlanabiliyor” 

 

Hormon tedavisi kansere niçin olur. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Hormon tedavisinin meme kanserine niçin olduğu endişesi sebebiyle birçok hanım menopozun niçin olduğu sorunlara katlanmak zorunda kalıyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Şafak Yılmaz Baran, menopoz tabii bir süreç olsa da hayat standardını negatif etkileyen yakınmalar için kesinlikle doktora başvurmak icap ettiğini vurgulayarak, “İhtiyaç durumunda de deva desteği almak doğru bir yaklaşım olacaktır. Kişisel olarak makul hastalarda, makul dozda ve müddette verilen hormon tedavileri yakınmaları giderirken, toplumda zannedildiği kadar yüksek miktarda kanser olayıyla karşılaşılmıyor” diyor. Hekime danışmadan uygulanan ve etkinliği ile güvenirliliği kanıtlanmamış bazı bitkisel tedavilerden de kesinlikle kaçınmak gerekiyor, çünkü bu yöntemler karaciğer, böbrek ve kalp gibi organlarda hasara niçin olabiliyor. 

 

Şikayeti olan her hanım hormon tedavisi alabilir. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Östrojen içeren hormon tedavileri menopozdaki yakınmaları hafifletmek amacıyla sık kullanılan bir teknik olsa da, her hanım için makul olmayabiliyor. Özellikle de rahim kanseri, meme kanseri, etken karaciğer, kalp ve damar ile emboli gibi rahatsızlıkların varlığında hormon tedavilerinin kullanması önerilmiyor. 

 

Menopoz döneminde hamilelik riski yoktur. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Özellikle ‘perimenopozal dönem’ olarak adlandırılan adetin kesilmesinden itibaren geçen bir sene içerisinde düşük olasılık de olsa hamilelik gerçekleşebiliyor. Dolayısıyla bu zamanda cinsel yaşamda korunmaya kesinlikle devam etmek gerekiyor. 

 

Menopoza geçiş döneminde yoğun âdet kanamaları normaldir. YANLIŞ! 

DOĞRUSU: Menopoza geçiş devri sık sık tane döngüsünün seyrekleşmesi ya da kesilmesi şeklinde alemet veriyor. Tam tersi olarak yoğun âdet kanamaları, gayri muntazam ve sık kanamalar altta yatan rahimde kalınlaşma, miyom ile polip gibi bir jinekolojik hastalıkla ilişkili olabiliyor. Doç. Dr. Şafak Yılmaz Baran, bundan dolayı bu süreçte gözlenen yoğun kanamalarda kesinlikle doktora başvurmak gerektiğine dikkat çekiyor. 

 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı