Binlerce yıldan günümüze gizemleriyle Mısır

Mısırlılar, karşısında kuvvetsiz olduğuna inanılmış olduğu her şey için bir allah belirlemiş. Ateşin, suyun, güneşin… Onlarca allah var. Kutsal düşünülen idare edici firavun da hem bütün bu tanrıların temsilcisi hem de ülkenin başı. Böylece aynı anda hem çoktanrı hem de tektanrı terimi yaratılmış. Yüzyıllar süresince Mısır’ı yöneten firavunlar toplam 26 hanedandan geliyor. Ptolemaios Hanedanı’nın son hükümdarı Kleopatra. Firavunların tanrılar ve insanoğlu arasında aracılık ettiğine inanılırmış. Yasaları çıkarıyor, vergileri topluyor, tapınakları ve mezarları yaptırıyor, tanrılar vasıtasıyla iklimi, mamüllerin verimliliğini, dengeyi, düzeni, uyumu, ahlakı hep onlar belirliyormuş. Firavun olmak için anneden asil bir kan taşımak zorunluymuş.

Bulmaca tanrısı ‘Ra’

Eski Mısır siyasal tarih içerisinde temel olarak üç kısma ayrılmış: Eski Krallık, Orta Krallık, Yeni Krallık. Aralarda da ‘Geçiş Dönemleri’ olmuş. Mısır’da tanrıların değişik görevleri var. En oldukça tapınılan, bulmacalardan ismini bildiğimiz ‘Ra’. Başlangıçta sema tanrıçası Nut ile yeryüzü tanrısı Geb arasındaki beraberlikten Osiris, İsis, Seth ve Neftis doğuyor. Başlıca büyük tanrılar, Osiris, eşi İsis ve oğlanları Horus. Ama Osiris kardeşi Seth tarafınca öldürülüyor ve yeraltı dünyasının hükümdarı oluyor. Neyse ki oğlu iyi evlat Horus, amcasını devirip dünyanın hükümdarı oluyor ve bütün firavunlar onun vücutlaşmış biçimi sayılıyor. Bu tanrılara adanmış birçok mabet var ülkede.

Baştanrı, ilk tanrı, tanrıların tanrısı Amon için meydana getirilen Karnak’taki tapınak, dünyanın en büyük dini yapısı kabul ediliyor. Tamamlanması 2 bin yıldan fazla devam eden 20 metre yüksekliğinde duvarlarla çevrili tapınak, 800 metre kalınlığında ve 1.5 km uzunluğunda bir alana kurulmuş.

Firavunlar temsil ettikleri tanrılara tapınaklar inşa ettirirken içleri diğeri dünyada kullanacakları değerli eşyayla dolu lahitleri için de o gizemli piramitleri yaptırmışlar. Şu ana dek aşağı yukarı 140 tanesi bulunan piramitlerin en ünlüleri Kefren, Keops ve Mikerinos yani Gize Piramitleri.

İçlerinden Keops dünyanın yedi harikasından biri. Üstelik de o harikalardan günümüze kadar gelebilen tek eser. MÖ 2500’lü yıllarda tamamlanan piramidin yapımında tam 2 milyon 300 bin adet taş blok kullanılmış. Sanılanın aksine bu piramidi de ötekiler gibi köleler değil maaşlı işçiler inşa etmiş. 6 milyon tonluk, 140 metre yüksekliğe haiz olan piramidin açıları Nil Nehri’nin deltasını iki eşit bölüme bölüyormuş.

Piramitlerin sırları…

Bir diğer muazzam malumat ise piramidin taban çevresinin yüksekliğinin iki katına bölünmesinin Pi Sayısı’nı vermesi. Bu piramit bunun yanı sıra devasa bir güneş saati de. Ekim ortasından mart başına dek düşürdüğü gölgeler senenin uzunluğunu ve mevsimleri gösteriyor. Piramidi çeviren taş levhaların uzunluğu bir günün gölge uzunluğuna eşdeğer. Diğer piramit Kefren de tıpkı Keops gibi gizemlerle dolu. O da pusulanın yönlerine oturtulup aynı yükseklik oranıyla Pisagor’un meşhur 3:4:5 üçgenine (geometrideki hususi dik üçgenlerden biri) ahenkli inşa edilmiş. Tüm piramitler gibi Kefren’in de girişi şimal yönüne bakıyor.

Mısır turlarının vazgeçilmezlerinden Sfenks de bu bölgede. Sfenks’in ön ayaklarının arasında bir mabet var.